Czym skleić buty robocze

Prędzej czy później każdy, kto nosi buty robocze intensywnie, spotyka się z tym problemem:
rozklejona podeszwa, odchodząca cholewka, pęknięcie na czubku albo odklejona wkładka.

Od razu powiemy: da się skutecznie skleić buty robocze, ale trzeba dobrać odpowiedni klej do rodzaju materiału i miejsca uszkodzenia. Nie każdy klej się nadaje, a źle dobrany może nawet zniszczyć strukturę podeszwy (np. PU lub gumy). Przejdźmy przez ten temat krok po kroku.


1. Najpierw zrozummy: co się najczęściej odkleja

W butach roboczych najczęściej psują się połączenia:

  1. Podeszwa – cholewka (np. odkleja się przy zgięciu lub czubku),
  2. Podeszwa wielowarstwowa (odkleiła się warstwa bieżnika),
  3. Wkładka wewnętrzna,
  4. Uszczelka przy podnosku,
  5. Pęknięcie lub rozejście się szwu.


Rodzaj naprawy (i kleju) zależy od tego, z czego jest wykonana cholewka i podeszwa:

  • poliuretan (PU),
  • guma nitrylowa,
  • PVC,
  • skóra naturalna,
  • mikrofibra, tkaniny techniczne.


2. Najważniejsze: klej musi być elastyczny i odporny na wodę oraz temperaturę

Buty robocze pracują – zginają się, są narażone na wilgoć, błoto, smary, czasem wysoką temperaturę.
Dlatego klej musi mieć:

  • elastyczność po utwardzeniu,
  • odporność na wilgoć i oleje,
  • odporność na ścieranie i uderzenia.


3. Jakie kleje najlepiej się sprawdzają (i dlaczego)

Klej poliuretanowy (PU) – najlepszy do butów roboczych

To numer 1 – używany w serwisach obuwniczych i przez producentów.

  • Świetnie łączy: skórę, PU, PVC, gumę, mikrofibrę.
  • Po wyschnięciu jest elastyczny i bardzo mocny.
  • Odporny na wodę, oleje, smary.
  • Można stosować z utwardzaczem (dwu-składnikowo) lub bez.


Kleje kontaktowe (na bazie kauczuku)

Dobre do szybkich napraw, np. odklejona wkładka, cholewka od podeszwy na małym odcinku. Nie są tak trwałe jak PU, ale nadają się do drobnych prac konserwacyjnych.

Zasada użycia:

  1. Oczyść i odtłuść powierzchnie,
  2. Nałóż cienką warstwę na obie strony,
  3. Poczekaj 10–15 minut, aż klej lekko przyschnie,
  4. Mocno dociśnij elementy, najlepiej ściskiem lub obciążeniem na kilka godzin.


Kleje cyjanoakrylowe – NIE zalecane

  • Łapią błyskawicznie, ale tworzą sztywną, kruchą spoinę,
  • Nie wytrzymują zginania,
  • Nie są odporne na wodę i smary,
  • Mogą rozpuścić lub uszkodzić poliuretanową podeszwę.

Nadają się tylko do doraźnych, bardzo drobnych napraw (np. pęknięcie wierzchu, mały odprysk).


Kleje epoksydowe

  • Bardzo mocne, ale zbyt sztywne na buty robocze,
  • Dobre do „napraw technicznych”, np. przyklejenie metalowego elementu, ale nie do klejenia elastycznej cholewki.


4. Jak prawidłowo skleić buty robocze krok po kroku

  1. Oczyść powierzchnię – usuń błoto, kurz, stare resztki kleju (papier ścierny, nożyk).
  2. Odtłuść – np. acetonem technicznym lub benzyną ekstrakcyjną.
  3. Nałóż klej na obie powierzchnie.
  4. Odczekaj 10–15 minut (aż klej stanie się lepki, nie mokry).
  5. Połącz elementy i mocno dociśnij – najlepiej ściskiem, imadłem lub ciężarem.
  6. Zostaw do pełnego utwardzenia (12–24 godziny).
  7. Po wyschnięciu można uszczelnić krawędź silikonem lub elastycznym lakierem, jeśli but pracuje w wilgoci.

Jeśli używasz kleju poliuretanowego dwuskładnikowego (z utwardzaczem), pamiętaj, że po wymieszaniu masz tylko ok. 4–6 godzin na użycie, potem zaczyna twardnieć.


5. Kiedy buta nie warto kleić

  • jeśli podeszwa odchodzi całkowicie (np. rozwarstwiła się na ¾ długości),
  • gdy PU zaczyna się kruszyć – to tzw. hydrolyza poliuretanu (nie do uratowania),
  • jeśli czubek z podnoskiem się odkleja – może dojść do utraty właściwości ochronnych (niezgodne z normą BHP).

W takich przypadkach lepiej but wymienić na nowy, bo naprawa nie przywróci mu pełnej ochrony.


6. Wskazówka BHP-owca

Z punktu widzenia bezpieczeństwa pracy klejenie butów roboczych to tylko rozwiązanie tymczasowe.
Jeśli but ma oznaczenie ochronne (np. S3 SRC) i się rozkleił, to nie spełnia już wymagań normy EN ISO 20345 – czyli nie może być traktowany jako pełnoprawny środek ochrony indywidualnej (ŚOI).

Ale oczywiście – w praktyce, przy drobnym uszkodzeniu – naprawa klejem poliuretanowym jest jak najbardziej dopuszczalna do doraźnego użytkowania, zwłaszcza poza strefami o podwyższonym ryzyku.


Więcej na temat obuwia roboczego przeczytasz w naszych artykułach: